Yeni eğitim yılına hazırlık telaşı başlarken, uzmanlar çocukların çene gelişimi ve diş yapısının da bu süreçte göz ardı edilmemesi gerektiğini hatırlatıyor. Ortodontik bozukluklar sadece estetik bir mesele değil; çiğneme, konuşma ve solunum gibi temel fonksiyonları da etkileyebiliyor. 7 yaş ortasında yapılacak bir ortodontik muayene, ileride karşılaşılabilecek daha ciddi sorunların önüne geçilmesinde kritik rol oynadığını ifade eden Dental Plus İstanbul’dan Ortodonti Uzmanı Prof. Dr. Serdar Üşümez, dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.

Çocukların büyüme ve gelişme döneminde çene kemiklerine müdahale etmek mümkündür. Özellikle 7 yaş civarında yapılan bir ortodontik muayene, çene gelişimini doğru şekilde yönlendirmemize olanak tanır. Bu yaş grubunda hem süt dişleri hem de daimi dişler ağızda birlikte bulunduğu için çocuğun mevcut yapısal sorunlarını çok daha net görebiliriz. Alt çenenin önde olması, üst çenenin geride kalması ya da dişlerin ağızda çapraşık dizilmesi gibi durumlar, erken dönemde fark edilirse çok daha kısa sürede, ağrısız ve konforlu yöntemlerle düzeltilebilir. Ayrıca ağızdan nefes alma gibi alışkanlıklar, çocuğun yüz gelişimini ve genel sağlığını etkileyebilir. Bu nedenle veliler, çocuklarında bu tür bulgular gözlemlediklerinde mutlaka bir ortodonti uzmanına başvurmalarıdır. Gecikilen her yıl, tedaviyi daha karmaşık hale getirebilir.

Ortodontik bozukluklar zamanla sadece büyümekle kalmaz, aynı zamanda kemik yapılar olgunlaştıkça tedavi seçeneklerini de sınırlar. Erken dönemde basit apareylerle çözülebilecek bir çene uyumsuzluğu, ileri yaşlarda cerrahi müdahaleye kadar varabilir. Özellikle ergenlik sonrası dönemde çene kemiklerinde kaynaşma tamamlandığı için ortopedik düzeltmelerin etkisi azalır. Bu da hem tedavi süresini uzatır hem de hasta konforunu düşürür. Ailelerin en çok yaptığı hata, çocuğun tüm dişleri tamamlanmadan bir ortodontiste gitmenin erken olacağını düşünmeleri. Oysa tam tersi; büyüme döneminde kemik gelişimine müdahale ederek daha doğal ve kalıcı sonuçlar elde edebiliyor. Tedavi için doğru yaş aralığını kaçırmak, süreci daha zahmetli hale getirir.

Pek çok ebeveyn çocuğunun ağızdan nefes almasını basit bir alışkanlık olarak değerlendiriyor. Oysa bu durum, hem üst solunum yollarında bir problem olduğunun hem de çene-yüz gelişiminin olumsuz etkilendiğinin habercisi olabilir. Ağızdan sürekli nefes almak, üst çenenin daralmasına, dişlerde çapraşıklığa, hatta yüz yapısında asimetrilere yol açabilir. Burundan yeterli hava geçmeyen çocuklar zamanla ağız solunumu yapmaya başlar ve bu da dişlerin ve çenenin gelişim yönünü değiştirir. Bu tür alışkanlıklar erken fark edilirse hem ortodontik tedavi hem de kulak burun boğaz uzmanlarıyla yapılacak iş birliği sayesinde kökten çözülebilir. Geç kalınması durumunda ise hem solunum hem estetik hem de fonksiyonel açıdan daha karmaşık bir tabloyla karşılaşabilir.